Tussen tale : oortekening as vertaalstrategie in Breyten Breytenbach se bundel Oorblyfsel/ Voice Over

Kirsten, Elzet (2012-12)

Thesis (MPhil)--Stellenbosch University, 2012.

Thesis

ENGLISH ABSTRACT: This study investigates the translation strategy oortekening (Afrikaans for “resigning” or “redrawing”) as it is found in the bilingual context of Breytenbach’s volume of poems Oorblyfsel/ Voice Over (2009). The term oortekening (retracing), coined by Odendaal (2011), refers to corresponding parts of the Afrikaans and English versions in the volume which differs semantically but which are alike phonologically and orthographically. The argument is made that, in the context of the bilingual layout of the volume, the translation strategy oortekening invites bilingual readers to take part in an interpretative game as they read the two versions side-by-side. It is further argued that currently there are not adequate theories in translation studies to describe and understand this interpretative play. This study therefore uses theories from outside translation studies to describe the translation phenomenon in this volume and in this way provide a theoretical framework in which the unusual nature of the translation of the volume can be understood. Chapter one, an introduction, is followed by Chapter two which gives an overview of the main approaches in translation theory, describing how the problem statement would be described and understood by each. The linguistic approaches which are covered includes structural linguistics, text and sociolinguistics and functionalism. The literary approaches include descriptive translation studies and more ideologically orientated approaches. Enquiry is made into which aspects of each approach are useful to explain the volume and which are not. Chapter three applies three concepts from outside translation studies to oortekening in the context of the bilingual layout of the volume: Pratt’s contact zone (1987, 1991, 1992, 1996), Bhabha’s in-between (1993) and Lecercle’s remainder (1990). These concepts are used to analyse examples of oortekening from the volume. In the last chapter the findings of the study are discussed. The relationship between the two languages in the volume is compared to the historical and current relationship between Afrikaans and English. The chapter ends with a discussion of the variety of possible further studies based on this volume and this study.

AFRIKAANSE OPSOMMING: Hierdie studie ondersoek die vertaalstrategie oortekening soos wat dit in die tweetalige konteks van Breytenbach se bundel Oorblyfsel/ Voice Over (2009) voorkom. Die term oortekening is aan Pieter Odendaal (2011) ontleen en verwys na ooreenkomstige dele van die Afrikaanse en Engelse weergawes in die bundel wat semanties verskil maar fonologies en ortografies ooreenkom. Daar word geargumenteer dat die vertaalstrategie oortekening in die konteks van die tweetalige uitleg van die bundel tweetalige lesers nooi om aan ’n interpretatiewe spel deel te neem soos wat hulle die twee weergawes saam lees. Daar word verder geargumenteer dat daar tans in die vertaalkunde nie gepaste teorieë is om die interpretatiewe spel te beskryf en te begryp nie. Die studie gebruik dus teorieë van buite die vertaalkunde om die vertaalverskynsel in hierdie bundel te beskryf en om so ’n teoretiese raamwerk voor te stel waarbinne die ongewone aard van die bundel se vertaalaspek begryp kan word. Die inleidende hoofstuk word gevolg deur hoofstuk twee wat ’n oorsig gee van die vernaamste vertaalteoretiese benaderings en hoe die probleemstelling volgens elk van die benaderings beskryf en verstaan word: die linguistiese benaderings, vanaf die strukturele linguistiek, teks- en sosiolinguistiek na die funksionalisme; en die literêre benaderings, wat deskriptiewe vertaalstudies en meer ideologies gefundeerde benaderings insluit. Daar word ondersoek ingestel na watter aspekte van elk van die benaderings nuttig is om die bundel te beskryf en watter tekortkominge elke benadering bied. Hoofstuk drie maak drie konsepte van buite die vertaalkunde van toepassing op oortekening in die konteks van die tweetalige uitleg van die bundel: Pratt (1987, 1991, 1992, 1996) se contact zone as die kontaksone, Bhabha (1993) se in-between as die (in)tussen(in) en Lecercle (1990) se remainder as die oorblyfsel. Hierdie konsepte word gebruik om voorbeelde van oortekening uit die bundel te analiseer. In die laaste hoofstuk word die bevindinge van die studie bespreek. Die verhouding tussen die twee tale in die bundel word vergelyk met die historiese en huidige verhouding tussen Afrikaans en Engels. Daar word laastens gewys op ’n verskeidenheid verdere navorsingsmoontlikhede wat hierdie bundel en hierdie studie bied.

Please refer to this item in SUNScholar by using the following persistent URL: http://hdl.handle.net/10019.1/71886
This item appears in the following collections: